Viðtal við Evu Bryndísi Helgadóttur lögmann hjá LMG lögmönnum.

Hvernig undirbýrð þú þig fyrir málflutning?

Það að þekkja málið vel er grundvöllur að góðum málflutningi. Þegar að málflutningi kemur er nokkur tími liðinn frá því stefna var gerð eða greinargerð. Þannig að maður byrjar á því að rifja upp málið með því að lesa aftur yfir öll gögn málsins. Gjarnan við gerð greinargerðar eða stefnu punkta hjá mér helstu dóma og fræðigreinar um sakarefnið og fer ég líka aftur yfir það.

Þar sem málið er flutt í fyrsta sinn í héraði og stundum með skýrslutökum getur farið meiri tími í undirbúning málflutnings í héraði en fyrir æðri dómi. Það er aðeins eðlismunur á undirbúningi að því leyti. Fyrir æðri dómi getur farið meiri tími í að lesa dóma og fræði en það fer eftir sakarefninu og eðli ágreiningsins.

Ef málið kallar á skýrslur aðila eða vitni þá getur tími farið í það að tryggja það að allir mæti á réttan stað á réttum tíma og undirbúa mig fyrir skýrslutökur. Undirbúningur fyrir skýrslutökur snýst um að þekkja málið út og inn og undirbúa sig fyrir möguleg svör en ekki að undirbúa vitnin sjálf. Enda getur það verið á gráu svæði að undirbúa vitni, sem eiga einfaldlega að bera satt og rétt frá um málsatvik. Það getur t.d. komið sérkennilega út ef vitni muna atvik betur eða nákvæmar í skýrslutöku fyrir dómi heldur en strax í kjölfar atvika, t.d. í lögregluskýrslum. Það getur talist mjög ótrúverðugt.

Mér finnst gott að skrifa grind að ræðu og jafnvel skrifa ræðuna upp, þótt ég fylgi henni ekki orði til orðs í sjálfum málflutningnum. Mér finnst það hins vegar hjálpa til við að koma málinu skipulega og vel til skila í réttri forgangsröð og með því forðast ég endurtekningar og um leið tryggi að farið sé yfir allt sem skiptir máli.

Hvað einkennir góðan málflutning?

Að mínu mati er góður málflutningur yfirvegaður, án gífuryrða og endurtekninga, þar sem farið er yfir þau kjarnaatriði sem lögmaðurinn telur að dómurinn eigi að líta einna helst til við úrlausn málsins.

Hvað ber að varast við málflutning?

Endurtekningar, gífuryrði og algjöra samsömun með skjólstæðingi.

Ertu með góð ráð til þeirra sem eru að stíga sín fyrstu skref?

Skrifa ræðuna í undirbúningi og forgangsraða út frá mikilvægi málsástæðna. Ekki eyða tíma í óumdeilda þætti. Þá finnst mér skipta máli að eiga gott „kollegískt“ samtal við lögmann gagnaðila og reyna að ná fram sameiginlegum skilningi um hvað sé raunverulega umdeilt í málinu. Það getur sparað tíma og getur skapað það andrúmsloft að aðalmeðferðin verði „vinnufundur“ lögmanna og dómsins um sakarefnið. Þegar það tekst eru það yfirleitt bestu aðalmeðferðirnar enda allir að nálgast málið sem fagmenn.

Ritnefnd LMFÍ